Sekiz Aşamalı Asil Yol, birbiriyle bağlantılı ve birbirini destekleyen bir dizi uygulamadır. Bu yolun takip edilmesi, kişisel dönüşüm, iç huzur ve nihai aydınlanmaya giden bir yolculuktur.
1. Doğru Görüş (Sammā Diṭṭhi):
- Bu, gerçekliği olduğu gibi anlamak anlamına gelir. Özellikle Dört Asil Hakikat'i (acı, acının kaynağı, acının sonu ve acının sonuna giden yol) anlamayı içerir.
- Yanlış inançlardan, yanılgılardan ve cehaletten arınmış bir bakış açısı geliştirmeyi ifade eder.
- Dünyanın geçici ve sürekli değişen doğasını kavramayı içerir.
2. Doğru Niyet (Sammā Saṅkappa):
- Bencillikten, kötülükten ve şiddetten uzaklaşmaya yönelik kararlı bir niyettir.
- Şefkat, sevgi ve iyilikseverlik gibi olumlu niyetleri geliştirmeyi içerir.
- Kendine ve başkalarına zarar verme arzusundan arınmayı ifade eder.
3. Doğru Söz (Sammā Vācā):
- Yalan söylemekten, iftira atmaktan, kaba ve boş konuşmaktan kaçınmaktır.
- Dürüst, nazik, yapıcı ve anlamlı bir şekilde iletişim kurmayı içerir.
- Başkalarına zarar veren veya onları inciten sözlerden kaçınmayı ifade eder.
4. Doğru Eylem (Sammā Kammanta):
- Şiddetten, hırsızlıktan ve cinsel ahlaksızlıktan kaçınmaktır.
- Etik ve ahlaki ilkelere uygun davranmayı içerir.
- Başkalarına zarar vermeyen, yardımsever ve şefkatli eylemlerde bulunmayı ifade eder.
5. Doğru Geçim (Sammā Ājīva):
- Başkalarına zarar vermeyen, dürüst ve etik bir şekilde geçimini sağlamaktır.
- Yasal olmayan veya ahlaki olmayan işlerden kaçınmayı içerir.
- Başkalarının refahına katkıda bulunan bir meslek seçmeyi ifade eder.
6. Doğru Çaba (Sammā Vāyāma):
- Kötü düşünceleri ve eylemleri engellemek, iyi düşünceleri ve eylemleri geliştirmek için çaba göstermektir.
- Zihinsel ve ahlaki gelişim için sürekli bir çaba sarf etmeyi içerir.
- Olumsuz alışkanlıklardan kurtulmak ve olumlu alışkanlıklar geliştirmek için irade göstermeyi ifade eder.
7. Doğru Farkındalık (Sammā Sati):
- Zihnin ve bedenin farkında olmak, düşünceleri, duyguları ve duyumları gözlemlemektir.
- Meditasyon ve iç gözlem yoluyla zihinsel berraklık ve iç huzur geliştirmeyi içerir.
- Anın farkında olmak ve düşüncelerin akışını yargılamadan gözlemlemeyi ifade eder.
8. Doğru Konsantrasyon (Sammā Samādhi):
- Zihni tek bir noktaya odaklamak, derin meditasyon yoluyla aydınlanmaya ulaşmaktır.
- Zihinsel dinginlik, içsel bilgelik ve derin bir iç huzur hali geliştirmeyi içerir.
- Zihnin dağınıklığından kurtulup, odaklanmış ve dengeli bir zihin haline ulaşmayı ifade eder.
Hayatımızda nasıl uygulayabiliriz?
Entelektüel anlayışın kendi başına zihinlerimizi veya deneyimlerimizi dönüştüremeyeceğini bilerek kesin bir anlayış geliştirmek çok önemlidir. Örneğin, sadece yalan söylemekten kaçınmamız gerektiğini bilmek ve yalan söylemenin paranoyaya, güvensizliğe vb. yol açtığını bilmek önemlidir. Ancak, yalan söylemeye devam edersek ve bundan kaçınmak için hiçbir çaba göstermezsek, paranoya yaşamaya ve güvensizliğin tohumlarını ekmeye devam edeceğiz. Benzer şekilde, dikkat dağıtıcı şeylerden kaçınmanın Meditasyon Konsantrasyonu geliştirmek için önemli olduğunu biliyoruz, ancak kendimizi sosyal medya aşırı kullanımı ve kontrolsüz zenginlik ve şöhret arzuları gibi anlamsız etkinliklere dahil etmeye devam ettiğimiz sürece meditasyonumuzda ilerleme kaydedemeyeceğiz.
Bu mükemmellikler, aydınlanmaya ulaşmak ve tüm canlıların acılarını dindirmek için geliştirilmesi gereken niteliklerdir. İşte Altı Mükemmellik:
- Cömertlik (Dāna Pāramitā):
- Sadece maddi varlıkları değil, aynı zamanda zamanı, bilgiyi ve sevgiyi de cömertçe paylaşmayı ifade eder.
- Bencillikten ve sahiplenme arzusundan arınmayı içerir.
- Başkalarının ihtiyaçlarını kendi ihtiyaçlarımızdan önce görebilmeyi simgeler.
- Ahlaki Disiplin (Śīla Pāramitā):
- Etik ve ahlaki ilkelere uygun davranmayı, başkalarına zarar vermekten kaçınmayı ifade eder.
- Doğru söz, doğru eylem ve doğru geçim gibi ilkeleri takip etmeyi içerir.
- Kendine ve başkalarına karşı saygılı olmayı simgeler.
- Sabır (Kṣānti Pāramitā):
- Zorluklara, acılara ve haksızlıklara karşı tahammül göstermeyi, öfke ve kin duymaktan kaçınmayı ifade eder.
- Anlayışlı olmayı, bağışlayıcı olmayı ve olaylara olumlu bir bakış açısıyla yaklaşmayı içerir.
- Zihinsel dayanıklılığı ve iç huzuru simgeler.
- Neşeli Çaba(Vīrya Pāramitā):
- Aydınlanma yolunda azimle ve kararlılıkla ilerlemeyi, engeller karşısında pes etmemeyi ifade eder.
- Olumlu nitelikleri geliştirmek, olumsuz niteliklerden arınmak için sürekli çaba göstermeyi içerir.
- İçsel gücü ve motivasyonu simgeler.
- Meditatif Konsantrasyon (Dhyāna Pāramitā):
- Zihni sakinleştirmeyi, odaklanmayı ve içsel huzuru bulmayı ifade eder.
- Meditasyon ve iç gözlem yoluyla zihinsel berraklık ve bilgelik geliştirmeyi içerir.
- Zihinsel dengeyi ve içsel farkındalığı simgeler.
- Bilgelik (Prajñā Pāramitā):
- Gerçekliği olduğu gibi anlamayı, yanılgılardan ve cehaletten arınmayı ifade eder.
- Dört Asil Hakikat ve boşluk (śūnyatā) gibi temel Budist öğretilerini kavramayı içerir.
- Derin anlayışı ve içsel bilgeliği simgeler.
Altı Mükemmellik, Bodhisattva yolunda ilerleyenler için bir rehberdir. Bu erdemleri geliştirmek, hem kişisel aydınlanmaya hem de tüm canlıların refahına katkıda bulunmayı amaçlar.
Budist etiği, aydınlanmaya giden yolda doğru davranışları ve zihinsel durumları teşvik etmeyi amaçlar. Bu etik ilkeler, "On Erdem" ve "Erdem Olmayan" eylemler olarak sınıflandırılır. Bu sınıflandırma, Budist felsefenin temelini oluşturan "Dört Yüce Gerçek" ve "Sekiz Aşamalı Asil Yol" ile yakından ilişkilidir.
On Erdem (Kusala):
- Canlılara Zarar Vermemek (Ahimsā): Tüm canlıların yaşam hakkına saygı göstermek, onlara zarar vermemek. Şiddetten kaçınmak, şefkat ve merhamet duygularını geliştirmek.
- Çalmamak (Adinna): Başkalarının malını izinsiz almamak, dürüst ve adil olmak.
- Cinsel Yanlış Davranışlardan Kaçınmak (Brahmacarya): Evlilik dışı ilişkilerden, cinsel istismardan ve diğer uygunsuz cinsel davranışlardan kaçınmak.
- Yalan Söylememek (Musāvāda): Doğruyu söylemek, yalanlardan, dedikodudan ve aldatıcı konuşmalardan kaçınmak.
- Sarhoş Edici Maddelerden Uzak Durmak (Surāmerayamajjapamādaṭṭhāna): Bilinci bulandıran, zihinsel berraklığı engelleyen alkol ve uyuşturucu gibi maddelerden uzak durmak.
- Açgözlülükten Kaçınmak (Anabhijjhā): Başkalarının malına veya başarısına göz dikmemek, kıskançlık ve açgözlülük duygularından arınmak.
- Nefretten Kaçınmak (Avyāpāda): Öfke, nefret, düşmanlık gibi duygulardan arınmak, sevgi ve şefkat duygularını geliştirmek.
- Yanlış Görüşlerden Kaçınmak (Micchāditthi): Gerçeği olduğu gibi görmemek, yanılgılara ve yanlış inançlara kapılmamak.
- Doğru Görüşe Sahip Olmak (Sammāditthi): Gerçeği olduğu gibi görmek, Dört Yüce Gerçeği ve Sekiz Aşamalı Yolu anlamak.
- Zihinsel Berraklığı Korumak (Sammāsati): Anın farkında olmak, düşünceleri, duyguları ve bedensel duyumları gözlemlemek.
Erdem Olmayan (Akusala) Eylemler:On Erdem'in tam tersi olan eylemlerdir. Canlılara zarar vermek, çalmak, cinsel yanlış davranışlarda bulunmak, yalan söylemek, sarhoş edici maddeler kullanmak, açgözlülük, nefret, yanlış görüşlere sahip olmak gibi eylemler erdem olmayan eylemlerdir.
Sevgiyle
PB
https://www.namchak.org/community/blog/the-noble-eightfold-path/#:~:text=According%20to%20the%20Buddha%2C%20this,path%20to%20liberation%20from%20samsara
İçerik yapay zeka destekli hazırlanmıştır.